4 Ocak Geçmişte Bugün

1609 – 17. yüzyılda yapımına başlanan Sultanahmet Câmii’nin temeli bugün atıldı. Caminin yapımı 1616′da tamamlanmıştır.

1643 – İngiliz matematikçi ve modern fiziğin kurucusu, astronom, mucit, filozof, ilahiyatçı Isaac Newton, İngiltere’de doğdu. (ö. 1727)

1809 – Fransız eğitimci, görme engellilerce yaygın olarak kullanılan ve kendi adıyla anılan Braille alfabesini, baskı ve yazı tekniğini icat eden Louis Braille, Paris’in yakınındaki Coupvray köyünde doğdu. (ö. 1852) Her yıl 4 Ocak tarihinde, Braille yazısının mucidi Louis Braille’in doğum gününde Dünya Braille Günü veya Dünya Kabartma Yazı Günü olarak kutlanır.

1885 – İlk başarılı apandisit ameliyatı, Dr. William W. Grant tarafından, hastası Mary Gartside’a gerçekleştirildi.

1896 – Utah, Amerika Birleşik Devletleri’nin 45. eyaleti oldu.

1911 – Osmanlı Devleti döneminde sadrazam sarayı olan Babıâli yani hükümet merkezi yangını. Yangında Şura-yı Devlet ve Dahiliye Nezareti ile Mektubcu, Teşrifatçı, Beylikçi, Sadaret Kalemi daireleri ve Vakanüvis daireleri tamamen yandı.

1918 – Rusya, Finlandiya’nın bağımsızlığını tanıdı.

1926 – İstanbulspor, Kemal Halim Gürgen tarafından kuruldu.

1932 – Hindistan’da, Britanya’lılara karşı verdiği mücadeleler nedeniyle Mahatma Gandhitutuklandı.

1939 – Japonya’da faşist Hiranuma Kiichirō başbakan oldu.

1944 – Sovyet askerleri, savaş öncesinin Polonya sınırını geçti.

1948 – Myanmar Birliği Cumhuriyeti veya bilinen adıyla Burma (Myanmar), Birleşik Krallık’tan bağımsızlığını kazandı.

1951 – Çin ve Kuzey Kore birlikleri, Seul’ü işgal etti.

1954 – Cumhurbaşkanı Celâl Bayar, Kayseri’de Türkiye’nin ilk İşçi Bankasını açtı.

1960 – Fransız filozof, yazar, gazeteci ve 1957 Nobel Edebiyat Ödülü sahibi Albert Camus,46 yaşında bir trafik kazasında öldü. (d. 1913)

1962 – Amerika Birleşik Devletleri Başkanı John F. Kennedy, Vietnam’a daha fazla asker göndereceklerini açıkladı.

1967 – Türkiye’de çıkarılan petrolün taşınması ve deniz tankerlerine yüklenerek rafinerilere iletilmesi amacıyla kurulan, 490 kilometre uzunluğundaki Batman-İskenderun petrol BoruHattı hizmete açıldı.

1967 – Türkiye-Irak Petrol Boru Hattı açıldı.

1969 – Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi (CKMP) Genel Başkan Yardımcısı Hakkı Yılanlıoğlu, “Bu memleket Moskof uşaklarının değil, Ergenekon aslanlarınındır” dedi.

1969 – Irk Ayrımcılığının Tüm Biçimlerinin Önlenmesi Uluslararası (IAOKS) Birleşmiş Milletler sözleşmesi imzalandı. Türkiye’nin de dahil olduğu sözleşme, 21 Aralık 1965’te Birleşmiş Milletler Genel Kurulu tarafından kabul edilerek imzaya açılmış ve 4 Ocak 1969’da yürürlüğe girmiştir. Temmuz 2020 itibarıyla 88 imzacı ve 182 partiye sahiptir.

1976 – Çanakkale’de antik Truva kentinin bulunduğu yere, 12 metre yüksekliğinde Truva Atı yapıldı.

1979 – Anadolu Ekspresi ile Boğaziçi Ekspresi, Sincan yakınlarında çarpıştı. Kazada on dokuz kişi öldü, çok sayıda kişi yaralandı.

1986 – İstanbul’da Kavacık ile Hisarüstü arasında, Asya ile Avrupa’yı Boğaziçi Köprüsü’ndensonra ikinci kez bağlayan asma köprü olan Fatih Sultan Mehmet Köprüsü yapımına 4 Ocak 1986’da başlandı.

FSM Köprüsü, dünyanın en büyük çelik asma köprüleri içinde 14. sırada yer almaktadır. Bu büyük proje 3 Temmuz 1988 tarihinde Başbakan Turgut Özal tarafından hizmete açılmıştır.

1987 – Washington’dan Boston’a giden bir yolcu treni, bir başka trenle çarpıştı: 16 kişi öldü.

1990 – Pakistan’ın Sindh bölgesinde bir yolcu treni, bir yük treni ile çarpıştı: 300 kişi öldü.

1996 – Ümraniye E-Tipi Cezaevi’nde çıkan olaylara askerlerin müdahalesi sonucu 3 kişi öldü, 67 kişi yaralandı.

2004 – Afganistan’da büyük meclis Loya Jirga, yeni anayasayı kabul etti.

2004 – Gürcistan’da “Kadife Devrim” öncülerinden Mihail Saakaşvili, Eduard Şevardnadze’nin yerine devlet başkanı seçildi.

2006 – İsrail Başbakanı Ariel Şaron beyin kanaması geçirerek komaya girdi. Yeni parti Kadima’nın 28 Mart’taki seçim zaferinden sonra Ehud Olmert, İşçi Partisi lideri Amir Peretz ile yeni hükümeti kurdu ve başbakan oldu. Ariel Şaron, 11 Ocak 2014 tarihinde 8 senelik bitkisel hayatın ardından yaşamını yitirdi. (d. 1928)

2010 – Dünyanın en yüksek gökdeleni unvanını elde eden Dubai’deki Burç Halife’nin inşası 4 Ocak 2010 tarihinde tamamlandı.

2016 – Uluslararası Futbol Tarihi ve İstatistikleri Federasyonu (IFFHS), Cüneyt Çakır’ı 2015 yılının en iyi 3. hakemi seçti

2017 – Yerli imkanlarla üretilen 19’uncu T-129 ATAK helikopteri, TAI’deki törenle Türk Silahlı Kuvvetlerine (TSK) teslim edildi.

2018 – CHP’li Beşiktaş Belediye Başkanı Murat Hazinedar, İçişleri Bakanlığı tarafından görevinden uzaklaştırıldı.

2020 – Türkiye İstatistik Kurumu, 2020 yılı enflasyon oranını açıkladı. Türkiye’de enflasyon Aralık 2020’de yüzde 1,25 artarken, yıllık bazda yüzde 14,60 oldu. Son 6 aylık enflasyon yüzde 8,37 olarak belirlendi. Buna göre memur maaşlarına yüzde 7,36, SSK ve Bağkur emeklilerinin maaşlarına ise yüzde 8,36 zam yapılacak.

2020 – Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın, 2015’te AKP milletvekili aday adayı olan Prof. Dr. Melih Bulu’yu Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle Boğaziçi Üniversitesi Rektörlüğügörevine ataması, üniversite öğrencileri tarafından protesto edildi.

2022 – Kazakistan’da hükümetin akaryakıt fiyatlarına uygulanan tavan fiyatı kaldırması ve fiyatların yükselmesi, ülke genelinde protestolara neden oldu. Hükümet zammı geri çekti ancak olaylar durmadı. Büyüyen akaryakıt zammı protestolarının ardından, gösterilerin odak noktaları olan ülkenin en büyük kenti Almati’de batıdaki Mangistau bölgesinde iki haftalık olağanüstü hal (OHAL) ilan edildi.